Chủ nhật, 14/07/2024     Di tích lịch sử là nơi ghi dấu những chiến công oanh liệt, tưởng nhớ sự hy sinh anh dũng của ANH HÙNG, CHIẾN SĨ ngã xuống vì độc lập, tự do của Tổ quốc
Tìm kiếm:    
    CẤP TỈNH
     Trường Trung học bình dân miền Nam Trung Bộ 22:35 12/12/2023 [77]

Di tích toạ lạc tại huyện Nghĩa Hành, tỉnh Quảng Ngãi.

Di tích Trường Trung học Bình dân miền Nam Trung bộ liên quan và gắn bó sâu sắc với cuộc đời và sự nghiệp các mạng của ông Phạm Văn Đồng Nhà cách mạng lỗi lạc, người học trò gần gủi của Chủ tịch Hồ Chí Minh, người con ưu tú của quê hương Quảng Ngãi. Trong vai trò Đại diện Trung ương Đảng và Chính phủ tại miền Nam Trung bộ, ông Phạm Văn Đồng chính là người sáng lập, đảm nhận chức vụ Hiệu trưởng danh dự và là người có vai trò quyết định trong việc đề ra phương hướng dạy và học.

Do hoàn cảnh đặc biệt của cuộc kháng chiến ở miền Nam Trung bộ nói chung, tỉnh Quảng Ngãi và huyện Nghĩa Hành nói riêng, trong quá trình tồn tại của mình, Trường trung học Bình dân miền Nam Trung bộ lần lượt đóng tại 4 địa điểm sau:

- Địa điểm 1: Thôn Hòa Vinh, xã Hành Phước (tháng 10/1947 đến tháng 4/1948)

- Địa điểm 2: Thôn Vạn Xuân 1, xã Hành Thiện (tháng 4/1948 đến cuối mùa hè năm 1948)

- Địa điểm 3: Thôn Phú Bình, xã Hành Minh cũ nay là Phú Bình - Thị trấn Chợ Chùa (Đầu khóa học 1948- 1949 đến đầu khóa học 1949- 1950)

- Địa điểm 4: Thôn thôn Lâm Sơn, xã Hành Dũng cũ, nay là thôn Đông Trúc Lâm, xã Hành Nhân (sau vài ngày đầu khóa học 1949- 1950 bắt đầu).

Bối cảnh ra đời 

Cuối năm 1946, ngọn lửa chiến tranh Việt - Pháp từ Nam Bộ đã lan nhanh ra Trung bộ, Tây Nguyên và cả nước. Thực dân Pháp chuyển từ gây hấn, lấn chiếm sang trắng trợn dùng lực lượng quân sự tấn công thôn tính nước ta, thực hiện ý đồ đặt toàn cõi Đông Dương dưới ách thống trị của chúng một lần nữa. 

Thực hiện chủ trương của Trung ương, chuẩn bị cho cuộc kháng chiến toàn dân, toàn diện, trường kỳ, kiên quyết bảo vệ nền độc lập non trẻ, quân và dân Nam Trung Bộ vừa dũng cảm chiến đấu chặn đứng và bẻ gãy các cuộc tấn công của quân Pháp, vừa ra sức xây dựng vùng tự do thành hậu phương vững mạnh, xây dựng lực lượng vũ trang đủ sức đương đầu và đánh bại quân xâm lược. Để đáp ứng yêu cầu lãnh đạo kháng chiến trong tình hình và nhiệm vụ mới, xứ ủy Trung Kỳ được chia thành hai bộ phận. Một bộ phận trực tiếp chỉ đạo Khu IV, bộ phận ở Nam Trung Bộ hình thành Phân xứ ủy.

 Về chính quyền, thành lập cơ quan đại diện của Ủy ban Hành chính Trung Bộ tại Nam Trung Bộ. Ông Nguyễn Duy Trinh được cử làm Bí thư Phân xứ ủy kiêm phụ trách cơ quan đại diện. Tháng 11 năm đó, ông Phạm Văn Đồng được Trung ương Đảng và Chính phủ cử làm đại diện tại Nam Trung bộ. Chủ tịch Hồ Chí Minh giao trách nhiệm cụ thể cho ông Phạm Văn Đồng cùng quân và dân Nam Trung Bộ, như sau: “Phải tâm trước hết việc xây dựng Đảng bộ đi đôi với xây dựng lực lượng vũ trang lớn mạnh, động viên, tổ chức và lãnh đạo quần chúng, tăng cường đoàn kết nhân dân, củng cố và bảo vệ vùng giải phóng, đồng thời kiên trì chiến đấu và quyết tâm thắng kẻ địch ngay trên các mặt trận Nam Trung Bộ”. 

Trong kháng chiến chống Pháp, Quảng Ngãi là vùng tự do, là hậu phương lớn của cả miền Nam Trung bộ. Nghĩa Hành là huyện trung du của tỉnh có địa hình, địa thế đặc biệt thuận lợi và được chọn làm thủ phủ của toàn miền. Thực tế cuộc kháng chiến kiến quốc ở miền Nam Trung Bộ cho thấy, đây là một sự lựa chọn ưu việt, thể hiện một nhãn quan địa - chính trị, địa - quân sự sắc bén. Nghĩa Hành nhanh chóng trở thành nơi tập trung nhiều cơ quan của Liên khu V và của tỉnh, các đơn vị quân đội, các trường trung học nổi tiếng như: Trường Trung học Lê Khiết, Trường Trung học Bình dân miền Nam Trung Bộ, các tổ chức hoạt động văn hóa văn nghệ... 

Đến khi cuộc kháng chiến chuyển sang giai đoạn tổng phản công, Nghĩa Hành trở thành hậu phương chi viện nhiều sức người, sức của, góp phần đắc lực, trực tiếp vào chiến dịch Bắc Tây Nguyên giải phóng toàn tỉnh Kon Tum đầu năm 1954. Các hoạt động của Ủy ban Kháng chiến Hành chính miền Nam Trung Bộ trong thời gian đóng tại Nghĩa Hành đã có tác động tích nghiệp kháng chiến - kiến quốc trong toàn miền, góp phần vào thành quả của cuộc kháng chiến trong cả nước. 

Sự có mặt của ông Phạm Văn Đồng tại Nghĩa Hành, một trí thức cách mạng, người có sự quan tâm, ưu ái đặc biệt đối với giới trí thức văn nghệ sỹ cũng đã tác động tích cực vào sự phát triển nhanh chóng của lực lượng làm công tác giáo dục - đào tạo, tuyên truyền, báo chí, văn hóa, văn nghệ với nhiều hoạt động sôi nổi phục vụ sự nghiệp kháng chiến kiến quốc. 

Nghĩa Hành nơi đóng trụ sở Ủy ban Kháng chiến Hành chính miền Nam Trung Bộ, nói riêng, Quảng Ngãi nói chung, là nơi từng làm việc của các nhân sỹ yêu nước, chiến sỹ cách mạng nổi tiếng cả nước (Lê Đình Thám, Nguyễn Thiệu, Nguyễn Công Phương, Nguyễn Duy Trinh, Nguyễn Chánh...) cùng nhiều văn nghệ sỹ sau này trở thành những tên tuổi lớn trong nền văn nghệ cách mạng như Tế Hanh, Nguyễn Văn Bổng, Khương Hữu Dụng, Nguyễn Viết Lãm, Lệ Thi, Phan Huỳnh Điểu... 

Sự ra đời và quá trình hoạt động của Trường Trung học Bình dân miền Nam Trung bộ 

Tháng 10-1947, chưa đầy một năm sau ngày Kháng chiến toàn quốc, để đáp ứng nhu cầu cấp bách về cán bộ cho công cuộc kháng chiến kiến quốc, ông Phạm Văn Đồng, đại diện Trung ương Đảng và Chính phủ tại miền Nam Trung Bộ đã đề xuất và quyết định việc thành lập một trường trung học để trang bị, bổ sung kiến thức đa diện cho đội ngũ cán bộ, đảng viên đã có nền học vấn cơ bản, nhằm mục tiêu xây dựng lực lượng cán bộ cốt cán, đủ năng lực đảm nhận nhiệm vụ phục vụ sự nghiệp kháng chiến - kiến quốc. Trường Trung học Bình dân miền Nam Trung Bộ ra đời từ yêu cầu đó.

 Địa điểm được lựa chọn để xây dựng ngôi trường là huyện Nghĩa Hành, tỉnh Quảng Ngãi, lúc bấy giờ giữ vai trò “thủ phủ” của vùng tự do Liên khu V.  Hiệu trưởng danh dự của trường là ông Phạm Văn Đồng; Hiệu trưởng là nhà giáo Nguyễn Tiên, một người rất có uy tín trong học giới, quê ở huyện Nghĩa Hành. Thầy giáo (tất cả có 23 giáo viên) phần lớn đã đậu tú tài toàn phần. Một số là cử nhân, kĩ sư, sinh viên đã có kinh nghiệm dạy học, được tuyển chọn từ các tỉnh khu V, khu IV và miền Bắc, có hiểu biết chuyên môn cao và rất tâm huyết với sự nghiệp giáo dục - đào tạo thế hệ học viên phục vụ chế độ mới. Học viên được lựa chọn và cử tham dự các khóa học là cán bộ, đảng viên đã trải qua công tác ở các cấp huyện, tỉnh, khu, có trình độ sơ đẳng tiểu học (primaire).

Nội dung dạy học hiện thực hóa chủ trương đào tạo toàn diện, cả trí dục, đức dục, mỹ dục, thể dục; học đi đôi với hành; thấm đượm tinh thần nhân bản, nhân văn và yêu nước, cách mạng. 

Chương trình cụ thể do nhóm cán bộ của Sở giáo dục Liên khu V có ý kiến chỉ đạo của đồng chí Phạm Văn Đồng soạn thảo và được bổ sung hoàn chỉnh với sự đóng góp của giáo viên và học sinh của trường.  Đây là chương trình bốn năm bậc cao đẳng tiểu học (bậc thành chung), được nghiên cứu rút gọn còn hai năm, dành cho người lớn tuổi, nhưng không giảm số bộ môn, không giảm nội dung tri thức cơ bản. Các môn học gồm: văn, sử, địa, toán, lý, hóa. Ngoài ra nhà trường còn giảng dạy những môn mà bậc học phổ thông tương đương không có trong chương trình là: triết học, chính trị kinh tế học, bạch thoại. Các môn hội họa, âm nhạc, thể dục thể thao, huấn luyện quân sự đều đưa vào chính khóa. Phụ khóa có các lớp dạy về làm thơ, viết truyện, ký, kịch ngắn. Do học sinh lớn tuổi đã có kinh nghiệm sống, kinh nghiệm công tác, nên nội dung giảng dạy các môn khoa học xã hội nhân văn, nhất là văn, sử, đã có tầm bao quát và chiều sâu, giàu tính ứng dụng, thiết thực đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ kháng chiến - kiến quốc. 

Trường Trung học Bình dân miền Nam Trung bộ được phép bắt đầu tuyển sinh vào dịp 19/8/1947 và khai giảng khóa học đầu tiên vào ngày 01/10/1947. Khóa đầu tiên, trường chỉ tuyển chọn học sinh của 4 tỉnh Quảng Nam, Quảng Ngãi, Bình Định, Phú Yên, nhưng đến các khóa sau mở rộng địa bàn, tiếp nhận học sinh từ Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên và các tỉnh cực Nam Trung Bộ như Khánh Hòa, Ninh Thuận, Bình Thuận. 

Trong buổi lễ khai giảng khóa học, ông Phạm Văn Đồng, người sáng lập trường và là Hiệu trưởng danh dự đã giảng bài học đầu tiên với chủ đề: "Trung với nước, hiếu với dân". Bài học mở đầu này thể hiện sự kế thừa truyền thống giáo dục của cha ông "Tiên học lễ, hậu học văn", vừa hướng đến mục tiêu rèn luyện con người cách mạng, yêu nước, sẵn sàng chịu đựng gian khổ, hy sinh vì sự nghiệp giải phóng dân tộc và tiến bộ xã hội. Phương châm đúng đắn đó chính là kim chỉ nam suốt quá trình giảng dạy và học tập tại trường và sau đó suốt cả cuộc đời của thầy và trò Trung học Bình dân miền Nam Trung bộ. 

Quan hệ thầy trò vừa nề nếp, kính trên nhường dưới, thầy ra thầy, trò ra trò; vừa thể hiện quan hệ dân chủ, bình đẳng giữa người và người. Giáo viên chú ý lắng nghe ý kiến của học viên, trao đổi với đồng nghiệp để rút kinh nghiệm, cải tiến phương pháp giảng dạy, phát huy năng lực tư duy của học sinh, không nhồi nhét, áp đặt quan điểm, kiến thức. Học viên vừa học thầy, vừa học bạn trên  cơ sở độc lập suy nghĩ, rèn luyện nếp tư duy độc lập, sáng tạo. 

Năm học đầu tiên trường mở tại thôn Hòa Vinh xã Hành Phước, tiếp nhận hơn 300 học viên, phiên chế vào 7 lớp, giảng dạy từ tháng 10/1947 đến tháng 4/1948. Ngày 14/04/1948 trường bị giặc Pháp bắn cháy nên Ủy ban Kháng chiến- Hành chính miền Nam Trung bộ cho chuyển dời nhà trường đến thôn Vạn Xuân 1, xã Hành Thiện, huyện Nghĩa Hành để tiếp tục dạy và học. Năm học 1948-1949 và 2 tháng đầu năm học 1949-1950 trường dời về đóng thôn Phú Bình, xã Hành Minh cũ nay là Phủ Bình – Thị trấn Chợ Chùa. Song một thời gian sau đó trường lại chuyển lên thôn Lâm Sơn, xã Hành Dũng cũ, nay là thôn Đông Trúc Lâm, xã Hành Nhân. Ở Hành Nhân trường có 12 lớp với số học viên được tuyển thêm là cán bộ từ các tỉnh Khánh Hòa, Ninh Thuận, Bình Thuận, Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên. 

Vì hoàn cảnh lịch sử, đất nước bị chiến tranh và chia cắt, nên trường chỉ mở được 3 khóa (từ năm 1947 đến 1952). Đến cuối năm 1952, trước yêu cầu của cuộc kháng chiến kiến quốc, trường đã ngừng hoạt động và toàn bộ thầy trò của Trường tham gia các chiến dịch chuẩn bị tổng tiến công giặc Pháp và làm nghĩa vụ quốc tế giúp nước bạn Lào, Campuchia. 

Tuy thời gian đào tạo không dài, song nhà trường đã đào tạo được hơn 1000 cán bộ cho các tỉnh miền Nam Trung Bộ, Bình Trị Thiên, phục vụ các chiến trường Lào và Cam-pu-chia. Sau này, nhiều người trở thành những cán bộ lãnh đạo chính trị cấp cao, có đồng chí là Ủy viên Bộ Chính trị hay Ủy viên T.Ư Đảng, nhiều tướng lĩnh trong quân đội, Anh hùng lực lượng vũ trang, nhà khoa học, nhà kinh tế, văn nghệ sĩ, nhà báo nổi tiếng. Nhiều người anh dũng hy sinh ở chiến trường vì độc lập tự do của Tổ quốc và vì nghĩa vụ quốc tế. 

Ngoài ý nghĩa thực tiễn nói trên, trường Trung học Bình dân Nam Trung bộ được thành lập còn là sáng kiến quan trọng, có tính chất chiến lược của Bác Phạm Văn Đồng, nhằm thực hiện chủ trương diệt “giặc dốt” do Trung ương Đảng và Bác Hồ đề ra. Qua đó, thể hiện sự quan tâm công tác giáo dục đào tạo, nâng cao trình độ văn hóa cho đội ngũ cán bộ cốt cán của Đảng sau Cách mạng tháng 8/1945, đáp ứng nhu cầu bổ túc văn hóa cho cán bộ kháng chiến. 

Thành quả giáo dục, đào tạo của Trường Trung học Bình dân miền Nam Trung bộ đáng được ghi nhận vào lịch sử giáo dục của tỉnh Quảng Ngãi, các tỉnh Nam Trung bộ, Bình Trị Thiên, góp phần vào sự nghiệp giáo dục của Nhà nước Việt Nam mới. Theo Cố Thủ tướng Phạm Văn Đồng, Trường Trung học Bình dân miền Nam Trung bộ đã thực hiện một số điều đáng được nêu trong phương châm của nền giáo dục nước ta, như: “Nhà nước và nhân dân cùng làm giáo dục”, “Trường ra trường, lớp ra lớp, thầy ra thầy, trò ra trò, dạy ra dạy, học ra học”. 

Giá trị lịch sử, văn hóa, khoa học của di tích 

Di tích địa điểm Trường Trung học Bình dân miền Nam Trung bộ ghi dấu ấn tồn tại của một ngôi trường nổi tiếng, từng rèn luyện đạo tạo và nâng cao tri thức cho hàng ngàn cán bộ cốt cán của phong trào cách mạng ở miền Nam Trung bộ và cho cả nước. Từ nơi đây, thầy và trò của trường đã lên đường tham gia kháng chiến, phục vụ sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, có mặt ở hầu hết các chiến trường từ Bắc chí Nam, đi qua 2 cuộc kháng chiến trường kỳ, tiếp đến là công cuộc xây dựng và bảo vệ tổ quốc trong bối cảnh đất nước hòa bình, thống nhất. 

Với mục tiêu đào tạo vừa toàn diện, vừa chuyên sâu, chú trọng đào tạo đội ngũ cốt cán cho sự nghiệp cách mạng, Trường Trung học Bình dân miền Nam Trung bộ đã góp công lao to lớn vào sự nghiệp đào tạo cán bộ cách mạng, đào tạo con người mới, có những đóng góp xuất sắc trên nhiều lĩnh vực: Chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội, an ninh, quốc phòng... Nhiều người khẳng định, Trường Trung học Bình dân miền Nam Trung bộ là nơi bồi dưỡng tri thức, chắp cánh ước mơ để mình thực hiện những hoài bảo trên con đường tham gia sự nghiệp cách mạng, vì tổ quốc, vì nhân dân, vì tương lai tươi sáng của đất nước.

(Bảo tàng tỉnh Quảng Ngãi)

 

(Trường Trung học Bình dân Nam Trung bộ được công nhận xếp hạng di tích lịch sử cấp tỉnh tại quyết định số 1600/QĐ-UB ngày 8/5/1999)

 

ĐƯỜNG LINK TỪ THÀNH PHỐ QUẢNG NGÃI ĐẾN DI TÍCH

 

 

 



 

 
Mời bạn tham gia bình luận
    CÁC BÌNH LUẬN
    CÁC TIN LIÊN QUAN KHÁC

       Di tích Miếu Bà Kỳ Tân 21:25 30/01/2024 [154]


      Di tích địa đạo Đức Chánh 15:58 18/01/2024 [65]


       Di tích Căn cứ Hố Đá 15:34 04/01/2024 [69]


       Di tích nhà lưu niệm đồng chí Nguyễn Nghiêm 15:31 04/01/2024 [68]


      Di tích Căn cứ Núi Lớn 09:35 01/01/2024 [84]


       Di tích Nhà đồng chí Trần Hàm 09:29 01/01/2024 [58]


      Di tích Chiến thắng Quai Mõ (Tên gọi khác Chiến Thắng Quay Mỏ) 16:22 25/12/2023 [106]


       Di tích Chiến thắng Đá Bàn 16:16 25/12/2023 [68]


      Di tích Suối Loa 15:47 22/12/2023 [73]


      Di tích chiến thắng Trà Nô 20:54 21/12/2023 [69]


       Di tích Địa điểm Chiến thắng Mỏ Cày 18:09 21/12/2023 [44]


       Di tích Nhà lưu niệm đồng chí Trần Toại 17:21 21/12/2023 [42]


      Di tích xưởng quân giới 240 21:36 14/12/2023 [65]


       Di tích khu lưu niệm Anh hùng liệt sĩ, Bác sĩ Đặng Thuỳ Trâm 12:08 03/12/2023 [90]


      Di tích Mộ và Nhà Thờ Lê Khiết (Mộ và nhà thờ ông Lê Tựu Khiết) 09:21 03/12/2023 [85]

       Di tích Địa đạo Phú Lộc 19:09 02/12/2023 [88]
       Di tích Đình Làng Lâm Sơn - Nghĩa Hành 16:01 02/12/2023 [87]


NHÂN VẬT LỊCH SỬ   


    TIN ĐỌC NHIỀU NHẤT
  Di tích Miếu Bà Kỳ Tân
 Di tích địa đạo Đức Chánh
  Di tích Căn cứ Hố Đá
  Di tích nhà lưu niệm đồng chí Nguyễn Nghiêm
 Thử tài với câu hỏi trắc nghiệm
 Di tích Căn cứ Núi Lớn
  Di tích Nhà đồng chí Trần Hàm
 Di tích Chiến thắng Quai Mõ (Tên gọi khác Chiến Thắng Quay Mỏ)
  Di tích Chiến thắng Đá Bàn
  Chiến khu Cao Muôn (huyện Ba Tơ)



 

    TRUY CẬP

 

   NHÓM NGHIÊN CỨU KHKT

 

    CHỊU TRÁCH NHIỆM NỘI DUNG

 

    Ban biên tập Trang thông tin điện tử Nhóm nghiên cứu

 

    Hoạt động theo giấy phép số 2468 /GPTTĐT-STTTT do Sở TT&TT cấp ngày 30/11/2023


   

 

 LIÊN HỆ 

 

NHÓM NGHIÊN CỨU KHKT

 

  📞 Điện thoại: 0376371267

 

  ✉️ Email: hisqng@gmail.com

 

  🏠 Địa chỉ: 180/43 Hoàng Hoa Thám, TP Quảng Ngãi